GLOBAAL BEKEKEN

‘Luther en het Calvinisme’ is het thema van een internationale conferentie die van 22 tot 25 september in de Johannes a Lasco bibliotheek te Emden wordt gehouden. De in 1559 gestichte bibliotheek is weer gevestigd op de locatie waar ze vanaf 1570 door de gereformeerde gemeente bij de Grote Kerk aldaar was gehuisvest. Uit een Nederlandstalige folder volgt hier, ter opfrissing van het geheugen, een stuk over Johannes a Lasco.

Wie was de naamgever? In 1993 werd de naam van de Poolse edelman Johannes a Lasco (1499-1560) gekozen om hem te eren als reformator van Oost-Friesland en omdat hij een geleerde van Europees formaat is geweest. Van 1542 tot 1549 hield a Lasco als ‘superintendent’ toezicht op de protestantse gemeenten in Oost-Friesland. Hij organiseerde de opbouw van de jonge gemeenten door het instellen van een kerkenraad en een classis als regionaal overlegorgaan voor de predikanten. Met behulp van de kerkelijke tucht zette hij zich in voor een godvruchtige levensstijl binnen de gemeente. Op deze wijze hoopte hij het geloof van de gemeente te versterken en, in opdracht van gravin Anna, binnen de gehele graafschap eenheid in de leer te bewerken. Hierbij paste ook de afbakening van de andere in Emden aanwezige geloofsstromingen, zoals de nog omvangrijke groep die katholiek bleef en de talrijke doopsgezinden, in Emden door Menno Simons vertegenwoordigd. Met de lutherse protestanten probeerde a Lasco tot een vergelijk te komen, waarbij hij omstreden geschilpunten – bijvoorbeeld over de vraag of Christus in het Avondmaal werkelijk aanwezig is – trachtte te overbruggen.

Tijdens het Interim in Duitsland moest a Lasco uitwijken naar Londen, waar hij de organisatie van de protestantse gemeente van vluchtelingen op zich nam. Vervolgens heeft hij grote invloed uitgeoefend op de vorming van de gereformeerde gemeenten in de toenmalige Nederlanden. Nadat Maria Tudor Koningin van Engeland geworden was, moesten a Lasco en zijn gemeente in Londen 1553 vluchten. Na een lange zoektocht over de Noordzee en de Oostzee vonden ze onderdak in Emden.

In het kader van Reformatie 2017 wordt in Emden (‘Reformatiestad van Europa’) ook een tentoonstelling gehouden. In een fraaie brochure ‘Die Wahrheit ist untödlich, Martyrium und Protestantismus’ is bij een verhandeling over de scherprechter die het vonnis aan de martelaren voltrok, een afbeelding geplaatst van een schilderstuk uit 1490 over de onthoofding van Johannes de Doper.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen