GLOBAAL BEKEKEN

Dertig jaar was ds. H. Harkema voorzitter van de hervormde vereniging op gereformeerde grondslag van en voor mensen met een beperking ‘Op weg met de ander’. In het contactblad van de vereniging blikt hij terug. Hoe het na zijn afscheid in 2011 ging:

Een jaar later, in april 2012, bleek ds. Harkema de ziekte van Kahler te hebben, een pijnlijke vorm van bloedkanker. Al vrij snel kon hij zelfs zittend niet meer voorgaan. Behandeling bleek niet mogelijk. In december dat jaar nam hij afscheid van de hervormde gemeente in Middelharnis. ‘De afscheidsdienst werd geleid door prof. De Reuver. Aan het eind van de dienst heb ik nog een slot- en dankwoord gesproken en de zegen opgelegd.’

Hij en zijn vrouw Ina verhuisden naar Onstwedde, waar ds. Harkema 22 jaar had gestaan. én waar dochter Agathe, die in 1998 op 17-jarige leeftijd na een verkeersongeluk overleed, naast de kerk begraven ligt. Na de verhuizing begin 2013, was ds. Harkema er erg slecht aan toe. ‘De verwachting was dat hij nog drie maanden te leven zou hebben’, zegt zijn vrouw, Ina Harkema.

Eenmaal verhuisd naar het Groningse dorp, bleek mevrouw Harkema acute leukemie te hebben. ‘Ik kreeg een stamceltransplantatie. Die mocht slagen’, vertelt ze. ‘Wat bij mij niet mogelijk was, bleek bij haar aan te slaan’, zegt hij. ‘Het was een beangstigende, maar ook heel mooie tijd. Iedere dag beseften we: de ander is er nog.’

Tot hun beider verwondering is zijn gezondheidstoestand redelijk stabiel. ‘Wel is hij 25 centimeter gekrompen. Daardoor raken de wervels elkaar en dat is erg pijnlijk. Het slapen is een probleem’, aldus mw. Harkema.

Wat doet al dit leed met u?

Hij: ‘Enerzijds zou ik vanwege het lijden willen dat er een eind aan kwam. Anderzijds hebben we het nog zo mooi met elkaar, met onze kinderen en acht kleinkinderen. Ook genieten we van de natuur om ons heen, in alle seizoenen.

Ik ga gerust met de rollator door het dorp. Na afloop van de normale avondsmaalsdienst is er voor mensen met beperkingen een korte viering voor kerktelefoonluisteraars. Nu zit ik zelf aan die tafel. Dat is emotioneel. De situatie is soms moeilijk, maar ik ben als Job voor echte opstand bewaard gebleven. Als we geen geloof hadden, was het lijden ondragelijk.’

Jhr. mr. A.F. de Savornin Lohman trok aanvankelijk met Abraham Kuyper op in de Anti Revolutionaire Partij. Na een breuk met hem in 1894 werd hij de voorman van de (latere) Christelijk Historische Unie. Bij het 100e geboortejaar van Lohman (1937) wijdde De Nederlander (christelijk historisch dagblad voor Nederland) een tien pagina's tellend herdenkingsnummer aan hem, met pagina's die zo ongeveer een tafelblad kunnen bestrijken. Uit een dertien strofen tellend gelegenheidsgedicht, waarin de controverse met Kuyper doorstraalt, vier coupletten.

Helaas, waarom kon Kuyper niet
Een tweeden zien in zijn gebied
Om met hem saam te strijden?
Waarom wou hij den broederstrijd,
Die reden gaf tot zooveel nijd
Tot elken prijs niet mijden?

“De ware godsdienst schuwt den dwang”
Sprak Lohman, en zijn leven lang
Bleef hij die leus vereeren,
“Geen dwangbuis aan de wetenschap,
Zelfs niet ter will’ van broederschap,
Mag ik tot dwang mij keeren”. (…)

Wij, die den grooten man nu zien
Ontdaan van wat waanwijze liên,
In zijn tijd van hem zeiden,
Wij vinden hem, die onrecht lééd,
En toch geen onrecht lijden deed,
De grootste van hen beiden. (…)

Wij danken God die Lohman schonk,
Hem, die door diepen eenvoud blonk,
Hem, 't beeld van 't recht op aarde.
Zijn leuze leve bij ons voort:
“Een man, een man, een woord, een woord.
Dat geeft een volk zijn waarde.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen