IN DE GEVANGENIS

Hoe is het om gedetineerd te zijn in Norgerhaven? Ik denk dat Norgerhaven tot de meest humane gevangenissen ter wereld behoort. Ook in vergelijking met andere gevangenissen in Nederland staat deze penitentiaire inrichting (PI) bekend als een aangename inrichting. De Noorse gedetineerden zijn over het algemeen dan ook te spreken over deze gevangenis: Good prison! En iemand zei me: ‘In vergelijking met de gevangenissen in mijn land is het hier paradise’.

En inderdaad, ik zou zelf ook kiezen voor deze gevangenis als ik veroordeeld was tot een gevangenisstraf. Je hebt een eigen kamer, je mag veel uren uit je cel, er is een fraaie, grote binnenplaats met veel groen, je kunt boeken en cd's lenen en cursussen en trainingen volgen. Toch blijft het natuurlijk een gevangenis. Een plaats waar je bent geïsoleerd van het normale leven en waar je niet weg mag. De gedetineerden kijken dan ook allemaal met groot verlangen uit naar het einde van hun detentie.

Onder bepaalde voorwaarden kan een gedetineerde een strafreductie van een derde van de straftijd krijgen. Groot is de teleurstelling als een verzoek daartoe wordt afgewezen. Sommigen zijn na zo'n afwijzing langdurig in een slechte stemming en voelen zich slachtoffer van een in hun ogen onrechtvaardig gevangenissysteem. Ze zakken weg in een mix van boosheid en verongelijktheid. Zo iemand zei tegen me: ‘Ik kan maar beter dood zijn dan leven. Wat is nou nog de zin van mijn leven?’ Als pastor kan ik zo iemand soms helpen om te aanvaarden dat het zo is en niet anders. Met de tijd kan het gelukkig ook weer slijten.

Voor een categorie van gedetineerden is de detentie zeker niet makkelijk. Dat zijn de zedendelinquenten, en dan met name degenen die zich hebben vergrepen aan kinderen. Deze groep wordt door bijna alle anderen veracht. Soms moeten deze gedetineerden beschermd worden door middel van opsluiting in hun cel, omdat het risico te worden aangevallen te groot is. Dan zie je dus de paradox, dat binnen de populatie van veroordeelden ook weer wordt veroordeeld en soms met zo'n haat, dat er slachtoffers kunnen vallen.

Ik benadruk regelmatig dat Christus juist leerde geen onderscheid te maken tussen erge en minder erge zonden. Elke zonde is sowieso een verstoring van Gods orde en dus verkeerd. Gods Woord belooft echter zwart op wit: ieder die zijn schuld voor God belijdt, mag erop vertrouwen dat God getrouw is en rechtvaardig en dat Hij zal reinigen van alle ongerechtigheid. Dat geldt ook een moordenaar of een pedoseksueel.

Een detentieperiode is bedoeld om heilzaam te werken en dit zie ik ook gebeuren bij gedetineerden, soms op een verrassende manier.

Een mooi voorbeeld is de gedetineerde die me vertelde dat hij moeite heeft met zwarte en gekleurde mensen. In zijn milieu heeft hij van jongs af geleerd dat bepaalde mensen minderwaardig zijn. ‘Het racisme werd me met de paplepel ingegoten. In mijn jeugd ben ik lid geweest van een skinheadbende die buitenlanders in elkaar sloeg. Ik wil Christus volgen, maar ik vind het zo moeilijk van die negatieve gedachten af te komen, want ik merk telkens dat het diep in me zit.’

Mijn antwoord aan hem was: ‘De Heere God heeft je deze periode hier in de gevangenis geschonken om na te denken over je verleden, je toekomst en over wie je bent. En Hij stelt je hier in de gelegenheid om contact te leggen met zwarte en gekleurde mensen en om grenzen die je van jongs af aan zijn ingeprent, te overschrijden.’ Detentie hoeft dus niet te betekenen: mijn leven staat stil, allemaal verloren tijd. Integendeel, het kan juist een zinvolle periode van persoonlijke groei worden.

Detentie hoeft niet te betekenen: mijn leven staat stil, allemaal verloren tijd

Het is hoopvol zulke veranderingen te zien bij gedetineerden en hun goede voornemens voor na de detentie te vernemen.

Eenmaal terug in de normale wereld ‘buiten’ kan het tegenvallen. Ex-gedetineerden lukt het vaak niet opnieuw aansluiting te krijgen in de maatschappij. Als men dan in een kansloze situatie terechtkomt, kan de verleiding om weer in de criminaliteit te stappen groot zijn…

In deze rubriek schrijft ds. J.R.J. van Gelderop uit Vaassen over zijn werk als justitiepredikant in de penitentiaire inrichting Norgerhaven.

Volgende keer: Schuldbelijdenis.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen