BOEKBESPREKING

Prof. J. Douma, gedurende vele jaren de bekende ethicus uit Kampen, heeft zich na zijn emeritaat toegelegd op de uitleg van de Bijbel, in het bijzonder van de psalmen. Opnieuw is een deel verschenen dat de uitleg van de Psalmen 76-110 bevat. Het bijzondere van zijn uitleg is al gelijk de opzet. Elke psalm wordt uitgelegd in de volgorde: uitleg, algemeen thema, van Oude naar Nieuwe Testament, voor vandaag. Dat is een goede greep. De psalmen komen zo aan de orde in hun eigenheid, maar ze worden ook belicht vanuit de Heere Jezus; tegelijk wordt gekeken naar hun toepassing in het heden. De wetenschap wordt niet geschuwd, maar het doel is duidelijk een verantwoorde, praktische verklaring te geven die een boodschap heeft voor ons leven.

Vooral het zoeken bij elke psalm van de lijn naar het Nieuwe Testament mag met ere genoemd worden. Had de Heere Jezus niet zelf na Zijn opstanding het verstand van de apostelen geopend, waardoor ze de psalmen in het licht van Hem gingen zien? Terecht dat prof. Douma de psalm eerst op zichzelf wil bezien, om recht te doen aan de psalm zoals die ten tijde van het Oude Testament betekenis had. Voor mijn gevoel gaat hij echter wel te ver als hij meent dat geen enkele psalm van zichzelf rechtstreeks en uitsluitend over de Messias gaat. Hij veronderstelt dat pas bij de verschijning van de Heere Jezus de psalmen in Zijn licht een nieuwe en rijkere toepassing hebben gekregen. Dit lijkt me om meerdere redenen niet juist. Het doet te kort aan een aantal psalmen waarin een toekomstige Koning wordt beschreven in zo'n overvloed dat hiermee alleen de heilskoning, de Messias, bedoeld kan zijn.

Denk aan Psalm 2, 72 en 110. Het houdt ook geen rekening met de ordening van het Psalmboek, iets wat juist in de wetenschap veel aandacht heeft gekregen. Dan is het opvallend dat na de voorpsalm (Psalm 1) het psalmboek de verwachting van de heilskoning vooropzet (Psalm 2). Dit kleurt het gehele psalmboek. Ten derde is te wijzen op de Septuaginta, waarin de psalmen nog sterker Messiaanse kleur hebben gekregen. Als laatste is van belang hoe het Nieuwe Testament over de psalmen spreekt. We lezen dat God in David sprak (Hand. 4:25), dat de Heilige Geest door David sprak (Hand.1:16). Ook wordt David wel een profeet genoemd (Hand.2:30). Dit geeft aan dat de psalmen van David al in zichzelf meer betekenis en rijkdom bevatten dan David zelf kon vermoeden.

Prof. Douma heeft gelijk als hij stelt dat de Psalmen door de verschijning van de Heere Jezus een veel rijkere betekenis hebben gekregen. Maar het is wel een betekenis die aansloot bij wat er als Messiasverwachting al in de Psalmen aanwezig was.

Ondertussen geeft de schrijver veel mooie lijnen van de psalmen in het licht van Christus. In de praktijk kom je daarom ongeveer hetzelfde uit. We noemden al dat hij ook lijnen trekt vanuit de psalm naar vandaag. Daarin probeert hij de boodschap van een psalm tot allerlei aspecten van ons leven te brengen, bijvoorbeeld bij Psalm 106, waarin uitvoerig sprake is van de zonde van het volk. Daar maakt hij onderscheid tussen persoonlijke, kerkelijke en maatschappelijke zonden om zo de zonde in ons eigen leven voor het voetlicht te brengen. Al met al is dit een mooi psalmcommentaar. Goed bruikbaar voor persoonlijke bijbelstudie en voor bijbelkringen, maar zeker ook bij de voorbereiding op de prediking uit de psalmen.

P.F. BOUTER, BERGAMBACHT

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen