INGEZONDEN

PAPIAS

In De Waarheidsvriend van 14 oktober schreef prof. dr. J. van Bruggen in de serie ‘Apostolische Vaders’ een lezenswaardig artikel over de oude kerkleraar Papias uit het begin van de tweede eeuw. Het artikel is door hem nogal positief getoonzet en gaat ervan uit dat Papias een betrouwbare kerkvader is, omdat hij uit de tweede hand allerlei zaken naar voren brengt als toelichting op wat de vier evangelisten in het Nieuwe Testament hebben overgeleverd over de woorden en daden van de Heere Jezus Christus. Deze zaken heeft hij dan vernomen uit de mond van leerlingen van de apostelen. Dit zou volgens dr. Van Bruggen de deur openen naar feiten omtrent de Heere Jezus Zelf. Wij weten dit niet rechtstreeks van Papias zelf, maar uit de beschrijvingen van de Romeinse kerkelijke historieschrijver Eusebius over hem.

Bij het artikel van dr. Van Bruggen wil ik echter graag een minder positieve aantekening plaatsen. Vooreerst dat wij Papias dus zelf nauwelijks horen, omdat zijn geschrift niet bewaard is gebleven. Dat moet dan toch tot voorzichtigheid manen bij onze beoordeling van wat door anderen van hem is overgeleverd. Ten tweede moet hier vooral zwaar wegen dat het bij Papias gaat om overleveringen uit de tweede, zo niet uit de derde hand. Wie zegt dat wij op zulke overleveringen staat kunnen maken? Wil hij hiermee misschien zijn eigen gezag en aanzien verhogen (iets wat in die tijd wel meer voorkwam)?

Ten derde Eusebius zelf over Papias (in zijn Kerkelijke Historie, Boek 3, hfdst.39). Hij zegt zelf dat Papias blijkens zijn geschriften slechts een man van gering verstand is geweest en dat hij verscheiden vreemde verhalen en leringen van en over onze Zaligmaker nagelaten heeft, die meer beschouwd moeten worden als fabelen dan als ware historiën. Bovendien was Papias een volgeling van de ketter Cerinthus met zijn chiiliastische opvattingen over het duizendjarig rijk en zijn stelling dat de antichrist pas in de laatste tijden gedurende maar vier jaren zou heersen; een visie waarin Irenaeüs hem volgt.

Een en ander maakt Papias voor mij minder geloofwaardig en geeft mij het idee meer met een ketter te doen te hebben dan met iemand die wij met een gerust hart als ‘Apostolische Vader’ of kerkvader zouden kunnen volgen.

Overigens volgde ik de serie ‘Apostolische Vaders’ in De Waarheidsvriend met belangstelling.

Ds. L.H. Oosten, Driesum

PAPIAS (REACTIE)

Terecht wijst ds. Oosten op een aantal kritische notities over Papias bij de kerkhistoricus Eusebius. Dit neemt niet weg dat Eusebius met respect de oudheid en betrouwbaarheid van deze bron erkende en er dankbaar gebruik van maakte. Eusebius benoemt hem dan ook niet als ketter. Dat kan ook moeilijk, omdat de ideeën van Papias over met name het duizendjarig rijk gedeeld werden door andere christenen, zoals Irenaeus (zeker geen ketter). Ook in onze eigen tijd zijn er onder orthodoxe christenen zeer uiteenlopende ideeën over het millennium en de antichrist. Wie het moeilijk vindt om Papias een apostolische ‘vader’ te noemen, kan hem toch met Eusebius met gerust hart blijven vertrouwen als een apostolische ‘broeder’.

J. van Bruggen, Apeldoorn

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen