GEZAG VIA HET WOORD

Er is een aantal punten in de brochure die ik graag wil onderstrepen.

HET AMBT

De ambtelijke bediening van het Woord is fundamenteel. Prediking is geen entertainment of een interessante lezing, maar Gods Woord dat over de gemeente wordt uitgesproken. Daarom gaat het niet om wat de gemeente graag wil horen of wat de predikant graag wil zeggen, maar om wat de Heere over ons zegt. Dat moeten zowel predikant als gemeente zich ter harte nemen. Waar dit niet meer functioneert, heeft de prediking geen nut meer.

CHRISTUS EN DE GEEST

De prediking is verkondiging van Christus en Hem gekruisigd. Waar zo wordt gepreekt, spreekt de Heilige Geest. Waar over het werk van de Geest wordt gesproken los van Christus, gaat het niet meer om de Heilige Geest maar om onze (en dus onheilige) geest. In elke preek moet Christus centraal staan, niet door Hem er even aan het eind bij te halen omdat dat nu eenmaal moet, maar omdat de eredienst de plaats is waar het leven in Hem geschonken en bevestigd wordt.

DE GEHELE SCHRIFT

Dit geldt zowel naar de tekst als naar aspecten. Het gaat niet alleen om troost, maar ook om oordeel. Zonder het oordeel heeft ook de troost geen zeggingskracht meer. Het gaat niet alleen om een selectie van ‘mooie’ teksten, maar om de hele Bijbel – waar meer over oordeel dan over genade wordt gesproken en ook in het Nieuwe Testament kunnen er striemende woorden zijn, zoals Paulus tegen de stomme Galatiërs en Jakobus tegen de rijken. Bij de hele Schrift hoort ook het Oude Testament en het is de grote uitdaging voor predikanten om Christus te prediken vanuit het Oude Testament. Wie dat niet kan, moet zich afvragen of hij nog wel de Christus der Schriften predikt.

DE CULTUUR

Predikanten moeten zich goed bewust zijn van de cultuur waarin we leven. Dat moet echter niet leiden tot aanpassing aan de cultuur, maar tot de vraag: ‘Op welke wijze wordt de cultuur in onze dagen onder het oordeel gesteld?’ De Heilige Geest ontmaskert immers. Dat geldt op allerlei punten: het postmoderne elk-watwils, het moderne ikke-zelf-doen, het idealistische koninkrijksdenken en de egocentrische vroomheid. Het geldt ook voor de beeldcultuur. Gezag komt altijd nog via het woord. Voor een indringend gesprek met een werknemer stuurt een chef ook geen icoontjes via whatsapp.

VERKIEZING

Juist in de hedendaagse cultuur is het goed dat Gods verkiezing gepreekt wordt: ‘Jullie hebben Mij niet gekozen, maar Ik heb jullie uitgekozen.’ Terecht wordt gezegd dat verkiezing loopt via het verbond en in de lijn van de geslachten. Juist daarin ligt het wonder dat God niet alleen in ons leven gekomen is, maar dat ons leven mocht beginnen in de gemeenschap die naar zijn Naam genoemd wordt. Hoe erg is het dan als mensen dat niet waarderen en hun eigen weg gaan. Maar juist dan geldt dat het niet om onze keuze gaat maar om God Die trouw is – en dat is slikken voor vrome oudste zonen die zo hun best doen in de kerk.

SACRAMENTEN

Een aantal thema’s zou ik sterker onder de aandacht willen brengen zoals de sacramenten.

Reformatorische theologie heeft altijd de twee-eenheid van Woord en sacrament vastgehouden. Dat betekent dat niet over de prediking kan worden gesproken zonder doop en avondmaal. Moderne beeldcultuur is minder indringend dan het Woord. Het sacrament is juist meer nabij: we ontvangen Christus zo zeker als we het brood en de wijn ontvangen. De kerk heeft er allang in voorzien dat er niet alleen het gehoor is maar dat ook de andere zintuigen Christus mogen ontvangen. Dat is niet via een beamer maar door onder te gaan in het water en Christus te genieten in brood en wijn.

HET EEUWIGE LEVEN

Een ander thema dat meer aandacht verdient, is het eeuwige leven. In de prediking gaat het over Christus Die boven is aan de rechterhand van de Vader. Daarheen worden onze harten verheven. Daar is ons leven. Daarom geldt voor christenen altijd: ‘Hier beneden is het niet.’ Beter dan het tijdelijke leven is Gods goedertierenheid. Het lijkt soms of we in de kerk ons oog niet meer richten op Christus in de hemel maar op onszelf als vernieuwde mensen alsof de opstanding reeds geschied is.

Hierbij hoort ook dat het nieuwe leven in het bestaan op aarde vooral het karakter heeft van de afsterving van de oude mens. Het is leren inleveren van alles van onszelf en leven uit Christus alleen.

GEMEENTELEDEN

Over de roeping van gemeenteleden is de brochure erg kort. Dat past bij een brochure over de prediking: die betreft allereerst de ambtsdragers, in het bijzonder de predikanten. Maar het is wel belangrijk dat gemeenteleden dat ter harte nemen: dat er een ambt is en dat ze onder het Woord komen dat gezag over hen heeft. ‘Niet een mensenwoord maar Gods Woord’ geldt nog steeds.

Dr. A. van de Beek is emeritus hoogleraar systematische theologie.

De genoemde brochure is te bestellen door het overmaken van € 5,50 (incl. porto) op ING-rekening NL25 INGB 0002 937021, t.n.v. Gereformeerde Bond, Apeldoorn, o.v.v. brochure ‘Prediking’. Wie er vijf of meer bestelt, betaalt € 5,00 per stuk.

In drie afleveringen reageren enkele theologen op de brochure ‘Instrument van de Geest. Gedachten over hervormdgereformeerde prediking’. Volgende keer een reactie van proponent H.P. Brendeke.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen