BIDDEN VOOR TRUMP

Een tijdje terug waren we in Reims in de prachtige, want sobere kathedraal. Tot 1825 lieten de meeste Franse koningen zich in die toch wat verre, excentrisch gelegen en niet al te bijzondere plaats kronen. Waarom eigenlijk? De legende vertelt dat de Frankische Clovis, die een belangrijke veldslag dreigde te verliezen, zich tot de God van zijn vrouw Clothilde wendde en beloofde zich te laten dopen wanneer hij de overwinning zou behalen. Aldus geschiedde, vermoedelijk in 496. Nu wil het verhaal dat Clovis niet alleen werd gedoopt, maar dat daarna een duif heilige olie kwam brengen, zodat bisschop Remigius Clovis ook direct tot koning zou kunnen zalven. De latere koningen van Frankrijk reisden daarom naar Reims in het verlangen om ook die goddelijke goedkeuring te verkrijgen.
Nu is Donald Trump geen Franse zonnekoning maar bij zijn inauguratie was ook een aantal geestelijken aanwezig die voor de nieuwe Amerikaanse president een openbaar gebed uitspraken.

ND

Eline Kuijper zoomde in haar verslag voor het ND (21-01) in op wat daar gebeurde:
Nadat aartsbisschop van New York Timothy Michael Dolan het gebed van Salomo bad, ‘door uw wijsheid hebt u de mens zo gemaakt dat hij over uw schepping zou heersen’, haalde dominee Samuel Rodriguez de Bergrede uit Mattheüs 5 aan. Daar zegt Jezus: ‘Gelukkig wie nederig van hart zijn, want voor hen is het koninkrijk van de hemel.’ Zowel Dolan als Rodriguez heeft zich kritisch uitgelaten over Trump, over zijn immigratiebeleid en het plan om een muur te bouwen. Televisiedominee Paula White, die Trump tijdens zijn campagne heeft gesteund, benadrukte vooral hoe dankbaar ze was. (...)
Nadat Trump de eed aflegde, waarbij hij zijn hand op twee bijbels legde die zijn vrouw Melania vasthield, bad rabbijn Marvin Hier. Ook hij heeft kritiek geuit op Trump, met name over zijn houding ten opzichte van moslims. Hij citeerde Psalm 15: ‘Wie mag wonen op uw heilige berg? Wie doet wat goed is en oprecht de waarheid spreekt.’ Dominee Franklin Graham spoorde vervolgens aan om voor de president te bidden, aan de hand van 1 Timoteüs 2: ‘Bid voor alle koningen en gezagsdragers, opdat we rustig en ongestoord kunnen leven, in alle vroomheid en waardigheid. Dat is goed en welgevallig in de ogen van God, onze redder.’ Als laatste bad dominee Wayne T. Jackson. Hij vroeg God of Hij Trump de ‘wijsheid van Salomo, de visie van Jozef en de zachtmoedigheid van Jezus’ wilde geven.

Hoewel hier dus ook dominees aan het woord kwamen die kritisch staan tegenover opvattingen van de nieuwe president, blijft zo’n openbaar gebed een riskante gebeurtenis, aldus ds. P.L. de Jong (Rotterdam) in zijn column in het Christelijk Weekblad.

CHRISTELIJK WEEKBLAD

Naar mijn idee is het openlijk bidden voor iemand als Trump een behoorlijk tricky gebeuren. Op zich zijn zulke openbare gebeden van alle tijden en plaatsen. Machthebbers willen altijd dat kerken voorbeden voor hen doen. Zelfs in Rusland is dat zo. In zulke gebeden horen machthebbers altijd een zekere goedkeuring van hun optreden en een impliciete bevestiging dat God aan hun kant staat. Voor kerkelijke leiders is dit openbaar bidden daarom altijd een grote valkuil geweest, om niet te zeggen een bijna duivelse verleiding. Als kerken – en vooral kerkleiders – voel je je gevleid, er wordt met je gerekend en je kunt ervan uitgaan dat je er ook iets voor terug krijgt. Soms zelfs heel veel. Bijvoorbeeld bescherming van religieuze rechten, subsidies en de benoeming van bepaalde rechters. Maar daarmee verlies je onwillekeurig je kritische en profetische afstand en ben je als kerken onderdeel geworden van de wereldlijke macht.
Hetzelfde geldt voor een aantal ministers van Trump die onder christenen ginds en hier als een gebedsverhoring zijn begroet, omdat ze bekend staan als principiële belijdende christenen. Ook zij zullen niet eerst aan Trump gevraagd hebben afstand te nemen van alle weinig christelijke uitspraken en oprispingen. Daarmee zie je een oud dilemma opdoemen. Hoe kritisch ben je als kerken? Zou de profeet Elia weleens een gebed gedaan hebben voor Achab en zijn mooie Izebel? Of Paulus voor Nero? Paulus is heel duidelijk als het gaat om voorbede voor de wettige overheid. Ook voor een kwade overheid. Als predikant heb ik ook nooit aarzeling gehad voorbede te doen voor het koningshuis, voor burgemeester en wethouders. Maar openlijk gebeden uitspreken voor publieke personen? En ook nog op verzoek? Bidden is een riskant werk. Dan doe je een beroep op God. En wat goed is in de ogen van God heeft Micha ons indertijd kernachtig duidelijk gemaakt: niet anders dan recht doen, trouw betrachten en nederig de weg gaan van God.

RD

In het RD stond een uitgebreide bijdrage van de ook in Nederland bekende dr. John Piper. In het eerste deel van zijn artikel schildert Piper uitvoerig hoe moreel ongeschikt de nieuwe president is en somt hij diens ‘berouwloze, hoogmoedige, immorele daden’ een voor een op. Echter, Donald Trump is president geworden en dr. Piper onderstreept dan in het vervolg dat christenen niet van een president of andere machthebbers afhankelijk zijn maar alleen van Jezus Christus. Voor die machthebbers moeten we zeker bidden, en daar spoort hij ook toe aan, maar ten diepste gaat het niet om het leven hier en nu maar om de eeuwige zaligheid (als ik de strekking probeer recht te doen). Dr. Piper besluit dan met:

Laten we ons niet vermoeien door te klagen over het presidentschap van Trump. Er zijn volken wier voorrechten, welvaart en mogelijkheden veel en veel minder zijn dan de onze. Wij, die door Gods liefde het Evangelie hebben ontvangen, zijn hun schuldenaars (Rom.1:14). Denk niet aan de molshoop van morele en maatschappelijk nadelen van Trumps presidentschap. Denk aan de Himalayabergketen van zegeningen die wij in Christus hebben. Laat ze ons vurig aansporen om ons druk te maken over datgene wat er het meeste toe doet: de zaligheid van de wereld.

Via een duizelingwekkende Ubochtconstructie wordt zo de aanvankelijk scherp verwoorde kritiek op Trump buiten werking gesteld. In feite is politiek voor een christen niet relevant, als je maar behouden wordt. Wat Piper schrijft, lijkt op een tweerijkenleer die geen boodschap heeft aan de aardse – ook politieke – werkelijkheid. Maar waar blijft dan het kritische tegenover van het Evangelie?

Iemand die daar aandacht voor vraagt in een opiniebijdrage in het RD is Barbara Lamain, theologe en directeur van Human Resources. Zij reageert op een naar haar smaak veel te positief commentaar in het RD op verwijzingen naar Bijbel en geloof bij de inauguratie van Trump. Enkele fragmenten:

Wanneer de vorm wel aanwezig is, maar de inhoud niet, dan heeft de vorm geen waarde. De vorm kan dan zelfs een aanklacht vormen. In dit geval: wanneer iemand die in woorden en daden zo flagrant het Evangelie met voeten treedt, zich beroept op God, dan is dat geen verademing, maar een blamage en misbruik van de Naam van God.
Dat is precies wat de oudtestamentische profeten aankaartten. In Jesaja 1 spreekt God uit dat Hij walgt van de lege godsdienst van het volk. De offers zijn Hem een gruwel en de religieuze bijeenkomsten haat Hij vanwege het onrechtvaardige handelen van het volk. Hij roept het volk op tot bekering en het doen van recht: ‘Help de verdrukte, doe de wees recht, bepleit de rechtszaak van de weduwe!’ (Jes.1:12-17).
Deze inauguratie van iemand die het presidentschap in alle opzichten onwaardig is en zich tegelijk beroept op God, roept bij mij sterke associaties op met dit gedeelte.

Lamain verwacht een profetische reactie die geen genoegen neemt met wat aan de oppervlakte te zien valt. Ook gaat zij in op de sympathie bij reformatorische en Amerikaanse christenen voor het feit dat Trump aangeeft ‘pro-life’ te zijn:

God heeft niet alleen ons zielenheil op het oog, en niet alleen de bescherming van ongeboren baby’s of de bescherming van oudere mensen. Het is Hem ook te doen om de integriteit en waardigheid van ons hele leven, ziel en lichaam. God roept op tot algehele gerechtigheid. Dat gaat ook over sociale gerechtigheid, zoals de oudtestamentische profeten keer op keer benoemden.

Dr. J. Koopmans (in mei 1945 door Duitse kogels gedood) zegt ergens dat bidden voor de machthebbers het meest kritische is wat de kerk kan doen. De heilige Naam mag echter niet verbonden worden met de machten van het ‘niets’; de letterlijke betekenis van het woordje ‘ijdel’ uit het derde gebod.

Ds. G. van Meijeren is hoofd mobiliteitsbureau Predikanten & Kerkelijk Werkers van de Protestantse Kerk.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen