TYPE VAN DE HEERE JEZUS

We stuiten hier op een belangrijk punt bij de uitleg van de Bijbel: een tekst lezen wij in het verband van de context en een boek lezen wij in het geheel van de Bijbel. Terwijl wij dat doen, passen wij twee uitlegkundige regels toe: ten eerste vergelijken we Schrift met Schrift. Ten tweede geldt dat de Schrift haar eigen uitlegster is. Zodra wij deze regel toepassen, ontdekken wij dat een tekst in het Oude Testament een bijzonder licht kan werpen op een tekst in het Nieuwe Testament en andersom. Bovendien verklaren heldere teksten soms duistere teksten.

CITATEN

In dit verband is het goed om te letten op de citaten in de Bijbel. In het Nieuwe Testament staan bijvoorbeeld negentig citaten uit het boek Leviticus en bijna honderd citaten uit het boek Deuteronomium. Jesaja en de Psalmen overtreffen dat aantal en behoren tot de meest geciteerde boeken van het Nieuwe Testament. Zo lopen er ook vanuit het boek Jozua veel lijnen naar andere gedeelten in de Bijbel. Geen enkel bijbelboek is derhalve los verkrijgbaar.
Wij verwonderen ons over het feit dat de Bijbel een eenheid vormt. De Heilige Geest heeft op onnavolgbare wijze de 66 bijbelboeken tot één geheel gemaakt.
Tot slot is het goed om te kijken hoe de lijnen van een bijbeltekst of -boek lopen naar de Heere Jezus Christus. Hij is immers het hart van de Schrift. De geschiedenis van Filippus en de kamerheer maken dat duidelijk: ‘En Filippus deed zijn mond open en, uitgaande van dat Schriftwoord, verkondigde hij hem Jezus.’ (Hand.8:35)

BRUG

Het is opvallend dat het bijbelboek Jozua met heel veel draden aan andere bijbelboeken verbonden is. Het boek begint met ‘na de dood van Mozes’ (1:1) en het boek Richteren start met ‘na de dood van Jozua’ (Richt.1:1). Het boek Jozua vormt de brug tussen de omzwervingen van het volk Israël in de woestijn (Exodus-Deuteronomium) en de strijd tijdens de eerste jaren nadat de Israëlieten het land Kanaän in bezit hebben genomen (Richteren).
In de Hebreeuwse canon is na de Thora (Genesis-Deuteronomium) de volgorde van bijbelboeken: Jozua, Richteren, Samuël, Koningen. Deze boeken worden ook wel de ‘vroege profeten’ genoemd. De aanduiding in de Hebreeuwse canon is vermoedelijk ontstaan toen men een overkoepelende term zocht voor de latere bijbelboeken (‘profeten’).

De overtocht van de Jordaan (Joz.3) wordt ook bezongen in Psalm 114:3 en 5: ‘De zee zag het en vluchtte, de Jordaan deinsde achteruit. Wat was er, zee, dat u vluchtte, Jordaan, dat u achteruit deinsde?’
Na de verwoesting en vervloeking van Jericho (6:26) staat in 1 Koningen 16:34 dat de stad toch weer wordt opgebouwd: ‘In zijn dagen bouwde Hiël uit Bethel Jericho weer op. Op zijn eerstgeboren zoon Abiram legde hij de fundamenten ervan, en op zijn jongste zoon Segub richtte hij de poorten ervan op, overeenkomstig het woord van de HEERE, dat Hij gesproken had door de dienst van Jozua, de zoon van Nun.’

NIEUWE TESTAMENT

Uit de veelheid van verwijzingen naar het Nieuwe Testament moeten wij een keuze maken. We concentreren ons op twee personen.

JOZUA

De naam Jozua komt in het Nieuwe Testament twee keer voor: de eerste keer is als Stefanus zich voor de Joodse Raad moet verdedigen. Hij houdt dan een lange rede, waarin hij een korte beschrijving van de geschiedenis van het volk Israël geeft. Hij zegt daarin onder andere dat Jozua ervoor heeft gezorgd dat de ark in het beloofde land komt: ‘Ook brachten onze vaderen die, nadat zij hem ontvangen hadden, met Jozua in het land dat de heidenen bezaten die God voor onze vaderen uit verdreven heeft. Zo bleef het tot de dagen van David toe.’ (Hand.7:45)
Verder wijst Hebreeën 4:8 op de voorlopigheid van de rust die Jozua heeft gebracht: ‘Want als Jozua hen al in de rust gebracht had, zou God daarna niet gesproken hebben over een andere dag.’ Blijkbaar vormt de tijdelijke en aardse rust van Jozua een opmaat voor de eeuwige en hemelse rust, die de meerdere Jozua brengt.

RACHAB

Rachab speelt in het boek Jozua een belangrijke rol. Zij verbergt de verspieders en als beloning voor deze weldaad worden zij en haar familie gespaard (6:22,23). Zij wordt ‘in Israël ingelijfd’. Later gebeurt dat ook met de heidense Ruth uit Moab.
In Mattheüs 1:5 staat over Rachab geschreven: ‘Salmon verwekte Boaz bij Rachab, Boaz verwekte Obed bij Ruth, Obed verwekte Isaï.’ Rachab heeft door verkiezende genade een plaats in het geslachtsregister van de Heere Jezus.
Hebreeën 11:31 noemt haar naam met ere in de rij van geloofsgetuigen: ‘Door het geloof is Rachab, de hoer, niet omgekomen met de ongehoorzamen, omdat zij de verkenners met vrede had ontvangen.’ Tussen twee haakjes: vers 30 maakt melding van het feit dat de muren van Jericho niet door een aardbeving of door brand, maar door het geloof gevallen zijn (Hebr.11:30).
In Jakobus 2:25 wordt Rachab geprezen om haar goede werken: ‘En is Rachab, de hoer, niet op dezelfde manier uit werken gerechtvaardigd, toen zij de boden heeft ontvangen en langs een andere weg heeft laten weggaan?’
Het is mijn gebed dat door deze artikelen over het boek Jozua een dieper inzicht in het Woord van God is ontstaan. Ook is het mijn verlangen dat wij in de voetsporen van Jozua en Jezus niet alleen de goede strijd van het geloof zullen strijden, maar uiteindelijk ook mogen ingaan in het land van de eeuwige rust.

Ds. H.J. van der Veen is predikant van de hervormde gemeente te Sliedrecht.

OVEREENKOMSTEN TUSSEN JOZUA EN JEZUS

Jozua is een type van de Heere Jezus. De overeenkomsten en de verschillen tussen Jozua en Jezus zijn overweldigend. Ik noem er een paar.
• De Hebreeuwse naam Jozua en de Griekse naam Jezus hebben dezelfde betekenis: de Heere redt!
• Jozua voert een heilige oorlog tegen de inwoners van het land Kanaän. Jezus voert een geestelijke strijd tegen doodsvijanden: de zonde, de duivel en de dood (Rom.8:11). Het verschil is echter dat Jozua slechts een gedeeltelijke overwinning heeft behaald, terwijl de Heere Jezus Zijn vijanden eens en voorgoed heeft overwonnen.
• Jozua is aanvoerder van het leger van Israël (5:13-15), terwijl Jezus de Aanvoerder is van de hemelse legermacht (Openb.19:11-16). Voor Hem zal alle knie zich buigen.
• Jozua behaalt samen met de mannen van Israël de overwinning. De Heere Jezus maakt ons tot meer dan overwinnaars (Rom.8:37; 1 Kor.15:57).
• Jozua mag door genade de oversteek door de rivier de Jordaan maken. De Heere Jezus maakt op Goede Vrijdag en Pasen de oversteek van dit tijdelijke leven naar het eeuwige leven. Hij steekt als Eerste de ‘doodsjordaan’ over.
• Jozua brengt het volk Israël in het beloofde land, het aardse Kanaän. De Heere Jezus brengt Zijn volk naar het hemelse Kanaän.
• Jozua zorgt ervoor dat het volk Israël na veertig jaar eindelijk rust krijgt. De Heere Jezus zorgt ervoor dat de gelovigen mogen ingaan in de eeuwige sabbatsrust (Hebr.4:1-11).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen