GROET ELKAAR
De kus in de Bijbel [6, slot]
Recent vroeg iemand me naar de onderlinge kus in de christelijke gemeente: ‘Paulus zegt meerdere keren: “Groet elkaar met een heilige kus.” Nederlandse christenen doen dit niet en om eerlijk te zijn ben ik daar blij mee.’
De vraagsteller vervolgde: ‘Toch heb ik er geen rationele verklaring voor. Ik vraag me dus af of het wel bijbels is dat we dit niet doen.’ Dit is een vraag die meer Nederlandse bijbellezers een keer tegenkomen. Het is goed dat we er hier ook aandacht aan schenken.
BIJBEL
Vier keer roept Paulus er aan het einde van een brief gemeenten toe op: ‘Groet elkaar met een heilige kus.’ (Rom.16:16; 1 Kor.16: 20; 2 Kor.13:12; 1 Thess.5:26) Petrus doet het aan het einde van zijn eerste brief ook: ‘Groet al de broeders met een heilige kus.’ (1 Pet.5:14)
Kennelijk was het in de eerste christelijke gemeente een uitdrukking van geloofs- en liefdesgemeenschap. Waarschijnlijk afzonderlijk onder mannen en onder vrouwen. Het was niet zozeer een romantische uiting, als wel een soort begroetingskus, waarbij hoogstens op de wang gekust werd. Maar het was wel een duidelijke blijk van christelijke verbondenheid.
VANDAAG
Wat moeten wij ermee doen als wij dat lezen? De notie die hierin ligt, verstaan en oppakken. En dat is, dat ons in de christelijke gemeente door Christus onderlinge verbondenheid en gemeenschap geschonken wordt en dat de gemeente geroepen is daar naar elkaar toe uiting aan te geven.
Moeten we elkaar dus in de kerk ook gaan kussen? Die voor de hand liggende oplossing hoeft niet meteen de voor ons beste oplossing te zijn. Stel dat we de kus in onze Nederlandse gemeenten invoeren, zou dat meteen zorgen voor verbondenheid en gemeenschap?
Laten we beseffen dat er cultuurverschillen zijn die hier meespelen. In Arabische culturen wordt de kus vrij algemeen gewaardeerd en gepraktiseerd, in Azië en Europa is dat een aantal tientallen procenten minder, in Centraal-Amerika en grote delen van Afrika beleeft men er weinig positiefs aan.
PRAKTISCH
Ik denk niet dat Nederlanders in de kerk meteen de kus moeten invoeren, maar als het wel zal gebeuren, laat het dan tussen mannen en vrouwen afzonderlijk blijven. Goed alternatief voor de kus is de ‘hug’ die ik in Canada nogal eens tegenkwam: elkaar omarmen, hoofden naast elkaar. Het was een warme blijk van verbondenheid.
Het is niet in de lijn van de oproep tot een heilige kus, als kerkgangers nooit eens praten met hun kerkbuurman of -buurvrouw
Wat betreft mannen en vrouwen is het nog even extra oppassen. Zij mogen elkaar in de gemeente wel groeten, maar de woordgroet of de handdruk is in hun geval het maximale. Per slot van rekening worden we door de apostelen ook opgeroepen om kuis en eerbaar te blijven.
Als we de oproep van de apostel ter harte willen nemen, laten we er dan vooral aan werken dat we in het kerkelijke leven elkaar meer ‘zien’: elkaar kennen, herkennen, erkennen, ontmoeten, spreken, steunen. Zeker in grotere kerkelijke gemeenten mag daar best aandacht aan besteed worden. Want het is bepaald niet in de lijn van de oproep tot een heilige kus, als kerkgangers wanneer zij naar huis gaan de kerkganger naast hen niet eens begroet hebben; als zij nooit eens wat verder praten met hun kerkbuurman of -buurvrouw; als zij tal van gemeenteleden met wie zij al jaar en dag in de kerk zitten, nog nooit gesproken hebben. In de kerk hangen we niet als los zand aan elkaar, maar zijn we aan elkaar gegeven, op elkaar aangewezen, worden we opgeroepen tot liefdebetoon en geestelijke gemeenschap. Als men elkaar zelden of nooit groet, een hand geeft, hartelijkheid of meeleven toont, is het belangrijk dat dit wel gaat gebeuren. Het is helemaal in de lijn van de oproepen van de apostel om elkaar te groeten met een heilige kus.
Laten we ondertussen niet vergeten dat eenheid en gemeenschap in de christelijke kerk vooral gebaseerd is op de hartelijke en nabije omgang met Christus van al die kerkleden. Laten we niet vergeten dagelijks, in antwoord op Jezus’ liefde tot ons, Hem onze liefde te betuigen.
Ds. A. de Lange is predikant van de hervormde gemeente te Nieuw-Lekkerland.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 22 maart 2018
De Waarheidsvriend | 24 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 22 maart 2018
De Waarheidsvriend | 24 Pagina's