HULPVERLENINGSPROJECTEN

Hulpverlening aan arme mensen laten we graag over aan organisaties die zich daarop richten. De organisaties moeten aan allerlei voorwaarden voldoen, verantwoorden wat er gedaan is en hoe ze werken. Het eigenaarschap speelt een belangrijke rol bij de keuzes die deze organisaties maken.

EIGEN POSITIE

Maar eigenaarschap is nog niet zo eenvoudig. Dat geldt ook voor stichting Hulp Oost-Europa (HOE). Is een project van ons, de Nederlandse organisatie, of is een project van hen, de Oost-Europese organisatie, gemeente of kerk? Die vraag is niet altijd duidelijk beantwoord in de contacten met Oost-Europese partners.

Het Christelijk Platform Oost-Europa (CPOE) besloot daarom dit onderwerp op de agenda te zetten en organiseerde een conferentie in Cluj (Roemenië). De deelnemende Nederlandse organisaties nodigden hun Oost-Europese partners uit om samen door te praten over dit eigenaarschap van projecten.

Organisaties in Nederland blijken graag projecten uit te voeren om arme mensen te helpen. We hebben daarbij lokale organisaties (waaronder kerken) in Oost-Europa nodig, omdat je niets kunt uitdelen als er in Oost-Europa niemand is die dat doet.

Lokale kerken en organisaties in Oost-Europa willen op hun beurt graag ‘hun’ mensen helpen, maar zij hebben financiën nodig. Zelf beschikken ze daar niet of onvoldoende over. Hiervoor kloppen ze aan bij buitenlandse (waaronder Nederlandse) organisaties. Ik heb gemerkt dat onze partners in Oost-Europa zich steeds meer bewust worden van hun eigen positie.

BELEIDSBESLISSINGEN

Stichting HOE en andere grotere organisaties hebben aangegeven hoe kleinere organisaties en lokale werkgroepen in gemeenten in Nederland meegenomen kunnen worden om bewuste keuzes te maken in hun hulpverlening. Tijdens de conferentie benadrukten diverse sprekers uit Oost-Europa de waarde van eigenaarschap. Ze bedoelen hierbij geen eigenaarschap in de zin van ‘dan moeten jullie zelf betalen’, maar de mogelijkheid om eigen beleidsbeslissingen te nemen. De mensen in Oost-Europa weten immers het beste wat goed voor hen is.

Vragen over het eigenaarschap spitsen zich toe op: wie bepaalt het beleid in het kader van het project? Wie maakt keuzes op basis van criteria die (door wie) zijn opgesteld?

Nederlandse organisaties moeten weer verantwoording afleggen aan de achterban en andere instanties (bijvoorbeeld het Centraal Bureau Fondsenwerving). Aan de verslaglegging worden eisen gesteld.

Tussen de beide partijen die betrokken zijn bij een project kan maar zo spanning ontstaan, omdat er eisen vanuit Nederland komen die men in Oost-Europa niet nodig vindt voor de uitvoering van het programma. Een goede relatie is essentieel. Dit betekent dat er meer is dan over en weer sturen van projectvoorstellen en projectevaluaties. Het gaat erom dat tijdens bezoeken in Oost-Europa ook regelmatig de Bijbel opengaat om samen te zoeken naar de wil van God in het werk (hier en daar).

Drs. Adré Lichtendonk is bureaumanager van Stichting HOE (Hulp Oost-Europa) in Barneveld.

EIGENAARSCHAP

Voor een goed verloop is het belangrijk om te weten wie eigenaar is van een hulpverleningsproject. Hoe regel je dat?

1. Het moet helder zijn dat een project niet van ons is, maar van de partners in Oost-Europa.

2. Keuzes die in Oost-Europa gemaakt worden, moeten wel een basis hebben in de mogelijkheden van gemeenten of organisaties in Nederland.

3. Maak duidelijk wie waarvoor verantwoordelijk is en hoe je met elkaar communiceert.

4. Maak goede afspraken over de verantwoording van bestedingen.

5. Nodig als plaatselijke diaconale werkgroep die contacten heeft in Oost-Europa, stichting HOE uit om over de mogelijkheden en onmogelijkheden van eigenaarschap te praten.

6. Word lid van het Christelijk Platform Oost-Europa (CPOE).

1500 EURO ZELF INZAMELEN

Enige tijd geleden was er in Cluj (Roemenië) een conferentie over eigenaarschap van hulpverleningsprojecten. Op initiatief van het Christelijk Platform Oost-Europa (CPOE), onderdeel van Prisma, kwamen 37 Nederlandse en Oost-Europese organisaties en negentig particuliere deelnemers bij elkaar. De gesprekken hebben mensen aan het denken gezet. De Servische evangelist Aleksandar Subotin uit Kucura was een van de deelnemers. De conferentie heeft zijn ogen geopend. Hij is op een andere manier over hulpverlening gaan denken en heeft het geleerde ook toegepast. Hieronder volgt een verhaal uit de praktijk:

‘In onze kerk hebben we een jong meisje in een rolstoel. Ongeveer twee jaar geleden is zij verlamd geraakt. De artsen hebben geprobeerd haar te helpen en ze kan inmiddels haar handen weer gebruiken. Lopen kan ze niet, want haar benen zijn verlamd gebleven. Na lang onderzoek ontdekte het meisje dat ze extra medische hulp nodig heeft. Dat kost 1000 euro. Ook zal ze een prothese aan moeten schaffen van 500 euro. Ze belde mij en vroeg of ik de Nederlanders kon vragen om 1500 euro om haar te helpen. Ik dacht er diep over na en mijn antwoord was: ‘Nee, ik ga dat niet vragen, maar ik ga proberen om ‘ontwikkeling en eigenaarschap’ in de praktijk te brengen.’ Ik bad daarna om wijsheid en schreef de vraag van het meisje op. Ik moet wel zeggen dat ik erg benauwd was om 1500 euro in te zamelen. Er zou een wonder moeten gebeuren.

Ik heb een heldere visie op papier gezet en sprak met de school in Kucura, met de middelbare school in Vrbas en met de vrienden van het meisje. Er is een netwerk van mensen die kunnen helpen, we konden dus beginnen,’ aldus de Servische evangelist.

De actie om fondsen te werven startte. Na twee weken was er nog maar 50 euro ingezameld. Aleksandar Subotin: ‘We hadden gezegd dat we een maand hadden om het bedrag in te zamelen... Ik heb iedereen nog een keer wakker geschud en gezegd dat we opnieuw moeten beginnen. Toen kwam het ‘vuur’ in mensen. Scholen en kerken hielpen mee. We organiseerden twee benefietconcerten. Na een maand hadden we 1500 euro ingezameld. Ik was zo blij.’

Dit verhaal ontroert me. Roma zijn vaak extreem arm. Toch wilde Aleksandar Subotin niet het handje ophouden. Hij ging zoeken naar wat wel mogelijk is en focuste niet op de onmogelijkheden. Om zo’n stap te zetten, is moed nodig. Hij had de moed om ‘nee’ te zeggen en de moed om tegelijk ook actie te ondernemen om toch te kunnen helpen.

De evangelist heeft de bijdrage van 1500 euro uit de eigen omgeving ervaren als gebedsverhoring. Het is een enorme morele steun. Voor de Romagemeenschap in Servië is dit bedrag een symbool geworden van: ‘Dit kunnen wij.’

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen