GLOBAAL BEKEKEN

In Dichtbij (uitgave van het Nederlands Bijbelgenootschap) een stukje over ‘Handgeschreven bijbels’.

In de bibliotheek van het NBG staan vier bijzondere, volledig met de hand geschreven bijbels. Het overschrijven van de Bijbel was vroeger een stichtelijke liefhebberij. Als je de Bijbel overschrijft, komt de inhoud ervan immers op een heel speciale manier dichtbij.

Een van de handgeschreven bijbels die het NBG in zijn bezit heeft, is in 1671-1672 gemaakt door Claes Commaers van der Marck uit Delft. Hieronder ziet u een pagina van deze bijbel, die bestaat uit drie perkamenten banden. Ds. J.A. de Winter uit Haren (Gr.) schonk dit exemplaar aan het NBG ter gelegenheid van het 150-jarig jubileum in 1964.

Claes Commers was pachter van de Delftse ‘zoutimpost’, het kantoor waar de belasting op zout betaald moest worden. Claes ging verder dan alleen overschrijven: hij telde ook het aantal hoofdstukken, verzen en zelfs letters van de Bijbel. Dat riep naast bewondering ook afkeuring op. Een tijdgenoot schreef daarover:

‘Die zoveel schreef en zulke teling heeft bestaan,
heeft veel gewerkt, veel tijd verspild en – niet gedaan;
Had hij slechts zoveel tijd aan Bijbelzin gesleten,
Veel min had hij gewurmd en nog veel meer geweten.’

Tentoonstelling

Ook nu nog zijn er mensen die met de hand de Bijbel overschrijven. Dat deed bijvoorbeeld kunstenares Sarah van der Lijn. Haar bijbel werd tentoongesteld in 2012. Vanaf november dit jaar zal in Dordrecht de complete Statenbijbel worden overgeschreven door een robotarm, als onderdeel van de tentoonstelling ‘Te Kunst en te Keur. 400 jaar Statenbijbels’ in het Hof van Nederland.

***

De spreekwoordelijke ‘sijsjeslijmer’ vindt zijn oorsprong in het vangen van sijsjes. Vandaag ondervindt het dier terecht bescherming. Daarom een fragment uit Pure nostalgie van G.T. Rovers (Karakter Uitgevers, Uithoorn).

Het vangen van verschillende vogelsoorten in de natuur is al zo oud als Methusalem. De Grieken en de Romeinen lustten maar wat graag een lekker vogeltje. In de middeleeuwen waren lijsters, spreeuwen en leeuweriken zeer geliefd voor in de pastei of aan het spit. Vinkachtigen, zoals vinken, (barm)sijzen en Europese kanaries, werden tevens als zangvogels verkocht. De sijs heeft het eeuwenlang flink te verduren gehad. Het kleine geel-groen gekleurde vogeltje diende niet alleen als lokvogel, maar werd tevens als prooi voor de vangst van grotere vogels gebruikt.

Lijmstokken

De vogelvanger legde in een open plek in het bos een voerakker aan, waar hij bijvoorbeeld hennepzaad strooide. Nadat de vogels vertrouwd waren geraakt met het ‘gratis’ eten, kon de vangst beginnen. Tussen twee in de grond gestoken staanders werd een flinterdun nylon net gespannen. En er werden met vogellijm ingesmeerde takken in de grond gestoken. (...) De gevangen sijs lokte met zijn gezang soortgenoten en grote vogels die daardoor in het haast onzichtbare net vlogen of vast bleven plakken aan de lijmstokken. Om ervoor te zorgen dat de gevangen vogels niet aan elkaar plakten tijdens de reis naar huis, werden de vleugels eerst ingewreven met zand. Eenmaal thuis werden de lijmresten met boter of later met wasbenzine verwijderd, waarna de vogels konden worden verkocht. Een vinkenmannetje dat goed kon zingen leverde zo’n vijfenzeventig cent op, terwijl het popje (het vrouwtje) maar vijf cent deed. Niks waard dus, zodat zij meteen weer losgelaten werd.

Wildvang verboden

Ondanks het feit dat de Europese Unie de handel in wildvangvogels vanaf 1 juli 2007 heeft verboden en er hoge boetes werden uitgedeeld wanneer een stroper op heterdaad wordt betrapt, worden er jaarlijks tienduizenden vogels in Nederland en België gevangen. Voor een sijsje betaalt men op de zwarte markt algauw tientallen euro’s. Naar schatting gaan er tegenwoordig honderdduizenden of zelfs miljoenen euro’s per jaar om in de illegale vogelvangst.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen