Wonderlijk gemaakt

Gert van Tol is interim-directeur van de Prins Willem Alexanderschool en eigenaar van Emfusio Onderwijsconsult.

Vanuit diverse instanties worden materialen rond seksuele voorlichting ontwikkeld die we in het christelijk onderwijs moeilijk te gebruiken vinden, omdat het materiaal uitgaat van een mensbeeld dat niet gebaseerd is op de Bijbel. Veel christelijke scholen maken dan ook gebruik van ‘Wonderlijk Gemaakt’.

Weerstand

Onze wereld en daarmee dus ook de wereld van onze kinderen, wordt door moderne media overspoeld met allerlei uitingen van seksuele diversiteit. De LHBTI-gemeenschap (lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen, transgenders en intersekse personen) die minder dan vijf procent van de bevolking beslaat, krijgt in ruime mate in onze maatschappij een podium. Het lijkt erop dat het nauwelijks mogelijk is een ander geluid te laten horen binnen het onderwijs. Dat dit ‘andere geluid’ weerstand oproept in onze maatschappij, bleek wel toen begin vorige maand SP-kamerlid J.P. Kwint een motie indiende om minister Slob van Basis- en Voortgezet Onderwijs te laten onderzoeken of passages uit de lesmethode wel passen binnen de leerdoelen die de overheid heeft gesteld over seksuele diversiteit. Alleen SGP en CU stemden tegen.

Met een ‘ander geluid’ bedoelen we overigens niet dat we geen aandacht besteden aan mensen (of kinderen) die zich rekenen tot de LHBTI-gemeenschap. We willen luisteren naar het wonder van de schepping, de verschillen tussen man en vrouw en hier samen op verantwoorde wijze het gesprek over voeren.

Samen optrekken

Bij de methode ‘Wonderlijk Gemaakt’ hoort een brochure, geschreven voor ouders, die we in Barneveld op de Prins Willem Alexanderschool geven aan ouders die voor onze school kiezen. Het fijne van deze brochure is dat er thuis materiaal beschikbaar is gedurende de weken dat wij onze themalessen verzorgen. Hierdoor hebben ouders de gelegenheid om de kinderen voor te bereiden op de lessen die wij gaan geven, maar ook om erover na te praten. Hierdoor kunnen we rondom de vaak lastige thema’s samen optrekken als school en ouders.

Visie

De visie die we willen uitdragen, komt in het kort neer op het volgende:

- De prachtige manier waarop God mensen geschapen heeft, wekt verwondering.

- Seksuele ontwikkeling is een onderdeel van de lichamelijke groei en totale ontwikkeling van kinderen en is daarom een vanzelfsprekend onderwerp.

- Vanuit de Bijbel zien we seksualiteit als gave van God binnen een duurzame huwelijksrelatie van man en vrouw.

- Begeleiding bij ontluikende seksualiteit vergt bijzondere aandacht en zorgvuldigheid, omdat ook emotionele aspecten een rol spelen.

- Zelfvertrouwen, vertrouwen in anderen en weerbaar gedrag liggen aan de basis van gezonde relaties en seksualiteitsbeleving.

- Kinderen moet weerbaarheid geleerd worden om juist te kunnen handelen in bedreigende situaties.

- Het is nodig een tegengeluid te bieden tegen het moderne denken over seksualiteit en seksuele diversiteit.

Er zijn vier rode draden, die door de lessen in alle leerjaren heen verweven zijn. Deze zijn gebaseerd op de zojuist genoemde visie.

Zelfbeeldontwikkeling

Bij de eerste rode draad gaat het om zelfbeeldontwikkeling, gericht op kennis en een positief beeld van zichzelf in verwondering richting de Schepper en het (h)erkennen van de eigen seksualiteit. In de lessen is het merkbaar dat bij veel kinderen de verwondering wel aanwezig is, maar dat veel kinderen al op een minder positieve manier met het onderwerp seksualiteit in aanraking zijn geweest. Door de invloed van de media in de gezinnen zien we een verschuiving als het gaat om het taalgebruik van kinderen rond het onderwerp. Om bij de verwondering te komen, moet als het ware de vrucht eerst worden gepeld, voordat we in gesprek kunnen komen.

Sociale normen

Het aanleren van sociale normen is de tweede rode draad die door de lesmethode loopt. Hier wordt op in gegaan aan de hand van het begrip ‘privé’: de intieme plaatsen van ons en andermans lichaam zijn niet publiek. Wat respectvolle omgang met elkaar inhoudt, krijgt aandacht.

Ook hier merken we hoe hard dit nodig is en hoe gemakkelijk grenzen kunnen vervagen. Onschuldige spelletjes, met name op de telefoon, verleiden kinderen er gemakkelijk toe om gesprekken te voeren over deze tere onderwerpen en soms ook beelden uit te wisselen. Op een van de scholen waar ik werk, leidde dat recent nog tot een contact met de zedenpolitie. De speler aan de andere kant bleek geen leeftijdgenoot uit een ander deel van het land te zijn...

Weerbaarheid

De derde rode draad is het werken aan weerbaarheid: het kunnen beoordelen van verdachte situaties door een ja- of nee-gevoel, het kunnen onderscheiden tussen een goed of een slecht geheim en dat durven vertellen aan de juiste mensen.

In een gezond en veilig pedagogisch klimaat is het van groot belang dat kinderen bij de meester of juf terecht kunnen als er dingen spelen in een groep. Recent speelde er op de Prins Willem Alexanderschool nog een casus rond telefoongebruik en de manier waarop onderling over precaire zaken gesproken werd. Het is dan ook van groot belang dat we thuis in gesprek blijven met onze kinderen over deze zaken. De smartphone is niet meer weg te denken uit de samenleving, maar wat een enorm gevaar vormt dit apparaat voor onze kinderen als ze deze weerbaarheid nog niet hebben.

Duurzame relaties

Ten slotte dragen we, door de aandacht voor vriendschap, verliefdheid, verkering en huwelijk, de normen van relaties in liefde en trouw over. We merken op school dat met name dit laatste onderwerp al erg gevoelig kan liggen, omdat ook in onze gezinnen de diversiteit aanwezig en merkbaar is. Het komt dan ook voor dat we worden aangesproken op de duidelijke visie, die we met dit materiaal uitdragen. In gesprekken die daarop soms volgen, geven we aan dat we de lessen vanuit een bijbelse lijn aan de kinderen vertellen. Daarbij zijn we volstrekt niet veroordelend naar anderen toe. Maar evengoed is het voor ons niet mogelijk deze lijn te ontkennen of af te zwakken. Ook hier merken we hoe belangrijk het is dat ouders en school hierin de afstemming zoeken en dat het gesprek thuis voortgaat.

Verwarrende tijd

Onze kinderen groeien op in een verwarrende tijd. In elke klas op school, waar ook in Nederland, zijn de tekenen van de gebrokenheid voelbaar en zichtbaar. Wij zien hoe kinderen hier soms onder kunnen lijden. We hopen en bidden dat we op school het veilige klimaat kunnen bieden, waar de liefde van God voor elk kind merkbaar en voelbaar is. God heeft in Zijn ondoorgrondelijke wijsheid de wereld en daarbij inbegrepen de mens zo wonderlijk mooi gemaakt! Daar mogen we steeds weer op wijzen, in het geloof dat Hij eens alles volmaakt herstellen zal. Dat te geloven en dat te leren aan de kinderen is van groot belang. En daarmee leren we ook elkaar, wie dan ook en hoe dan ook, in liefde te omarmen en samen te zoeken naar het plan van onze Heere, in elk leven.

Fijn hulpmiddel

‘Juf, waar gaan we het vanmiddag over hebben bij de les Wonderlijk Gemaakt?’ Een paar kinderen kijken mij nieuwsgierig en verwachtingsvol aan. ‘We gaan vanmiddag met elkaar praten over je eigen grenzen en dat niet alles normaal is.’

Wat is het boeiend en leerzaam om met groep 7 na te denken over seksualiteit. Kinderen horen veel en zien ook genoeg in de wereld waarin ze opgroeien. Wat een fantastisch beroep heb ik om de kinderen te laten zien hoe God seksualiteit heeft bedacht. Zijn plan staat haaks op het gedachtegoed van deze wereld. Seksualiteit is een prachtig cadeau dat we gekregen hebben en waar we zuinig op mogen zijn.

Kinderen zijn open en eerlijk. Ik zie hen soms worstelen met vragen: denk aan homoseksualiteit of transgender zijn. In de klas voelen kinderen zich veilig en durven ze kwetsbaar te zijn. Ik wil luisteren en samen met de klas vanuit de Bijbel laten zien wat God zegt. De methode ‘Wonderlijk Gemaakt’ is een fijn hulpmiddel om kinderen te vormen. Het is goed doordacht en er is een opbouw in de lessen waardoor kinderen op hun niveau door de thema’s heengaan. Kinderen weten: ‘We zijn allemaal anders, wonderlijk gemaakt!’

Caroline de Boer, leerkracht groep 7 aan de Prins Willem Alexanderschool te Barneveld.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen