Boekaankondigingen

Dr. H. Berkhof en dr. O. J. de Jong: Geschiedenis der Kerk. Uitgave G. F. Callenbach B.V., Nijkerk; 346 pagina's; 9de druk; ƒ45,—.

Dit standaardwerk is langzamerhand overbekend. De negende druk, die nu voor ons ligt, is, alweer de 2de herdruk van de uitgave die op verzoek van prof. Berkhof, aan een grondige om- en bijwerking werd onderworpen door de Utrechtse kerkhistoricus dr. 0. J. de Jong. Er is veel toegevoegd t.a.v. de Nederlandse kerkgeschiedenis en t.a.v. de twintigste eeuw. Overigens: breedvoerige aandacht daarin voor Rome, Oecumene, Wereldraad. Spaarzamenlijke aandacht echter voor de tegenkrachten. Het Getuigenis krijgt enkele regels, waarbij de conclusie heel merkwaardig aandoet: 'de Kerkleiding ontweek de keus niet', en 'bij allen leefde het besef, dat er een verband moet bestaan tussen prediking en maatschappelijke houding. Mijn vraag: wat was die positiekeus dan ? En een andere vraag is: wordt, door te wijzen op een door allen aanvaarde band tussen prediking en maatschappelijke houding het diepste geschil van onze tijd niet toegedekt ? Want juist als het gaat om het hoe van deze band lopen de visies fundamenteel uiteen. In dit opzicht acht ik de aanvullingen oppervlakkig en tendentieus. Dit breng ik niet in mindering op het waardevolle van dit boek. Maar zwakke kanten dienen te worden gesignaleerd — b.v. óók de positieve houding t.o. R. de A.K.V. want die zijn er bepaald óók in.

I. A. Kole: Platform; een bundel discussie-artikelen. Uitgave J. N. Voorhoeve, Den Haag; 210 pagina's; ƒ19,90.

Bij aantallen korting (tot ƒ14,90 bij 51 ex. en meer). De heer I. A. Kole, godsdienstleraar aan de Driestar te Gouda, heeft voor- een prachtige verzamelbundel van artikelen gezorgd. Diverse artikelen uit De Waarheidsvriend, De Wekker, Daniël, Op Weg, Visie (e.a.) zijn in een fraai uitgegeven paper-back gebundeld. De schrijver deed dit ten dienste van bijvoorbeeld de vormingsinstituten, t.b.v. de leerlingen daar. Maar ieder belangstellende zal deze bundel geboeid lezen. Ze handelen over 'het zoeken naar houvast buiten God', 'de eindtijd, de toekomst', 'profetisch perspectief met het oog op de eindtijd', de ethiek (verschillende onderwerpen), vragen rondom kerk, bijbel en ons leven, en de maatschappij. Alle zéér actuele onderwerpen in grote variatie. Neem en lees ! Nog een tip voor de uitgever. Vroeger verscheen jaarlijks een 'Keur uit de kerkelijke pers'. Zou deze bundel de inzet kunnen zijn voor een nieuwe serie, maar dan geselecteerd op de wijze, waarop het in deze bundel is gebeurd ? Een lofwaardig initiatief van samensteller en uitgever. De daad nu aan de lezers (kopers).

Meyer J. Perath: Tussen Jeruzalem en Amsterdam. Uitgave Bosch en Keuning N.V., Baarn; 328 pagina's.

In dit boek is aan het woord een overtuigd Zionist, geboren in Amsterdam. Kenner van het joodse erfgoed (Tenach, Talmoed), casuïstiek, liturgie, middeleeuwse dichtkunst en wijsbegeerte. In Jeruzalem schreef hij wekelijks bijdragen in het 'Nieuw Israëlitisch Weekblad' onder de titel 'Brief uit Jeruzalem'. Tal van facetten van het jonge Israël en het oude Amsterdam worden belicht. Het joodse leven van alle tijden gaat vanuit de wortels open. De stijl is compact. Daardoor biedt dit boek enorm veel. De liefde voor zijn land straalt door het boek heen. Wie Israël vanuit Israël wil kennen móét dit boek lezen, dat een uitgebreid terrein van onderwerpen uitgebreid behandelt. Maar men bedenke wel de schrijver is Zionist. Dr. M. Boertien (chr. geref.), die van 1960—1967 in Israël was en de schrijver toen leerde kennen, schreef een voorwoord. Voor belangstellenden zeer aanbevolen !

Rik Valkenburg: Impressies uit het land van de sjaloom; uitgave De Banier, Utrecht 173 pagina's ƒ 15,-.

Rik Valkenburg, de bekende interviewer en publicist bracht een bezoek aan Israël. Hij gaf zijn impressies en ervaringen in dit boek weer. Het is een goed uitgevoerd met vele foto's verlucht reisjournaal geworden, waarin ook veelvuldig gesprekken met personen uit het volk, zowel orthodoxe joden als tot het christendom bekeerde joden, voorkomen. Wie in Israël geweest is zal veel in dit boek tegenkomen wat hem bekend is, maar óók veel wat hij nog niet wist, want Israël kan men wel tien maal bezoeken en men kan dan telkens weer andere aansprekende dingen zien. Wie in het land van de Bijbel is geïnteresseerd zal dit vlot geschreven reisverhaal willen bezitten. De prijs is zeker niet te hoog.

Als vijf hetzelfde zeggen: uitgave Nederlands Bijbel Genootschap, Postbus 620, Haarlem, 176 pagina's, ƒ 17,90.

In dit boek worden in 5 kolommen naast elkaar de bijbelboeken Markus en Efese weergegeven volgens vijf verschillende vertalingen, namelijk de Statenvertaling, de vertaling van het N.B.G., de rooms katholieke Willibrord vertaling. Groot nieuws voor u én Hedendaags Nederlands. Als vijf hetzelfde zeggen...! Wil de titel suggereren dat ze dan nog niet hetzelfde bedoelen? De lezer oordeelde zelf, want er zijn aanmerkelijke verschillen, al is duidelijk, dat het steeds om dezelfde Bijbel gaat. Voor bijbelvorsers is dit een handig overzicht.

Aandacht voor twee nieuwe tijdschriften. We ontvingen het eerste nummer van een nieuw eenvoudig uitgevoerd tijdschrift uitgaande van de Stichting van Bijbelgetrouwe wetenschap (adm. adres Kampweg 106, Doorn). Het is een eerste aarzelende poging tot bezinning op wat de stichting wil en 'n weergave van wat op 'n conferentiedag al aan de orde is geweest. Bijbelgetrouwe wetenschap is een hoge greep. De wetenschap mag niet heersen over de Schrift. De Schrift is ook geen handleiding voor de wetenschap in natuurwetenschappelijke zin. Schriftgetrouwe wetenschap zal tussen deze twee klippen door moeten. Wie kermis wil maken met de nieuwe stichting kan zich door middel van dit blad oriënteren en zal kunnen ervaren óf en hóé bijbelgetrouwe wetenschap mogelijk is, en hier gerealiseerd wordt. Fundamenteler en wetenschappelijk hoge ogen gooir end is een bij uitgeverij Bolland te Amsterdam uitgegeven nieuw tijdschrift Radix, dat éénmaal per driemaanden in een omvang vn ongeveer 50 pagina's verschijnt voor de prijs van ƒ25,— per jaar. 'Het tijdschrift wil gereformeerd interfacultair zijn, d.w.z. de verschillende wetenschappen bijeen brengen in wederzijdse bezinning en toerusting vanuit het gereformeerd beginsel. Uit de inleiding bij het eerste nummer citeren we: 'Daarom zal het belangrijkste punt in de konfrontatie van de christen met de wetenschap zijn de konfrontatie met de diverse wetenschappelijke methoden. De waarde en de gebruiksmogelijkheden van een wetenschappelijk resultaat zijn éénduidig bepaald door de methode, door de gebruikte maatstaven, door de al of niet verzwegen vooronderstellingen. Juist op dit punt zullen de christenen onder de wetenschapbeoefenaars bijzonder alert moeten zijn, en zullen zij een woord kunnen spreken'. En verder: 'Wat vloeit realiter voort uit onze 'binding aan de confessie?' We zijn er niet als we zeggen: de bijbel is geen handboek voor deze of gene discipline, en we zijn er niet als we het fundamentalistisch manipuleren met teksten afwijzen. We zijn er ook niet — integendeel — als we zeggen: de Bijbel is 'slechts' inspiratiebron voor ons levenspatroon. Maar wat kunnen we dan wèl zeggen? Op dit punt zal er gelegenheid zijn onze traditie te bevragen. Hoe heeft b.v. Calvijn aangekeken tegen de moderne wetenschap; wat kunnen we leren van christen-natuuronderzoekers uit de 16e en 17e eeuw? We zullen onze traditie ook — bij alle erkentelijkheid — kritisch moeten bezien. Het is immers niet bij voorbaat uitgesloten dat er, vanuit de omringende westerse cultuur, elementen zijn ingeslopen die vreemd zijn aan de bijbelse boodschap en aan de manier waarop die verstaan wil worden. Het Woord des Heeren is een lamp voor onze voet en een licht op ons pad. We zullen er voortdurend op bedacht moeten zijn daar geen menselijke filters voor te zetten'. In de eerste nummers treffen we artikelen aan van P. Nijkamp over de Weberthese van dr. C. Trimp over de ambten bij A. Kuyper, van prof. dr. J. P. A. Mekkes over 'het Woord en Zijn Schepping', van prof. dr. J. Douma over 'Gereformeerde ethiek' (lezing C.O.G.G.), van dr. T. Brienen over mystieke tendenzen binnen het Geref. protestantisme en P. M. Klapwijk over een verkenning in de moderne biologie!

Met deze eerste nummers had dit goed uitgevoerde tijdschrift op wetenschappelijk niveau een goede start.

Het smaakt naar meer. Een wetenschappelijk podium, waarop een interfacultair gesprek plaatsvindt, is broodnodig. De opzet zal dunkt ons vooral slagen als de nadere uitwerking écht gereformeerd in de klassieke en ook katholieke zin van het woord zal zijn, d.w.z. uitgaande van de these: ik geloof één heilige, katholieke, dat is algemeen christelijke kerk.

Willibrord-viertaling; uitgave Katholieke Bijbel Stichting, Boxtel, 1975. Het is ondoenlijk een bijbelvertaling adequaat te bespreken in een recensie. Dat zou namelijk vele artikelen vergen. We volstaan daarom met een korte aankondiging van deze rooms-katholieke bijbelvertaling, terwille van diegenen, die in vertalingen van de Bijbel zijn geïinteresseerd. Van deze vertaling kwam het N.T. al in 1960 gereed, terwijl het O.T. in vijf afleveringen tussen 1966 en 1974 het licht zag. Deze vertaling is een geheel eigen vertaling, die literair gezien op vele punten mooi is. In het voorwoord staat, dat de één zal vinden, dat de vertalers zich tevéél vrijheid hebben veroorloofd terwijl een ander zal vinden, dat ze zich te nauw bij de grondtekst hebben aangesloten. Welnu, wat dit laatste betreft: die aansluiting kan niet nauw genoeg zijn. Daar ligt met name de kracht en de waarde van de Statenvertaling, zo dat orthodoxe Joden wel beweren, dat ze in de Statenvertaling het beste de taal horen, waarin de Schrift oorspronkelijk is gegeven. Men kan enerzijds dankbaar zijn, dat de Bijbel thans ook door de R.K. leken vrij gelezen mag worden. Anderzijds geeft deze Bijbel wel overal verklarende voetnoten, waarin uiteraard op essentiële punten de eigen R.K. exegese doorklinkt. Dat maakt ons kritisch. Door prof. dr. M. Beek is t.a.v. deze vertaling opgemerkt, dat het voor hem onbegrijpelijk is, dat de vertalers in dezelfde fout zijn gevallen als de vertalers van de Leidse vertaling, namelijk dat de Godsnaam Jahwe — voor wat betreft liturgisch gebruik — wordt weergegeven met Heer. Het woord Heere komt dicht bij de onuitsprekelijke naam. Met deze korte notities volstaan we. Deze vertaling bevat ook de apocriefe boeken, die onder Rooms Katholieken altijd óók gezag hebben gehad. De uitgave is goed verzorgd, op dun houtvrij papier.

Ds. G. H. Kersten: De Nachtgezichten van Zacharia; 378 pagina's, ƒ 32,50.

Het handschrift uitgewist; 492 pagina's, ƒ 42,50. Het bespreken van preken is altijd een moeilijke aangelegenheid. Elke prediker heeft z'n kanten, z'n eenzijdigheden ook, terwijl hij toch midden in het hart van de Schriften wortelt. Maar wie zal de volle raad Gods verkondigen, in al haar diepte en breedte? Ook preken blijft stukwerk, zelfs van de allergrootsten in Gods Koninkrijk. De preken van ds. G. H. Kersten zijn markant, bewogen, bevindelijk, ernst makend met de zonde en de ontdekking daaraan, en met de inlijving van de gevallen zondaar in Christus. Ds. Kersten waarschuwt terecht tegen het opdringen van Jezus zonder de kennis der ellende. En de mens wordt ook niet gebouwd op gronden buiten Christus. Bovendien straalt de blijdschap des geloofs in Hem ook telkens dóór. Van veel preken geldt ook, dat het uitzicht wordt geopend, op de morgen 'de morgen, ach wanneer'. Blijft evenwel het punt, dat in deze preken de verkiezing sterk domineert, hetgeen bij minder grote predikers dan Kersten zélf was tot pastorale ontsporing kan leiden. Te denken geeft het b.v. wanneer de Schriftplaats, waarin gezegd wordt, dat de beloften in Jezus Christus ja en amen zijn, door de auteur wordt aangevuld met de woorden 'voor uitverkorenen'. In bepaalde opzichten is er sprake van een verlegging van accenten t.o.v. de reformatorische prediking en theologie, zoals we die met name bij Luther en Calvijn aantreffen. De verkiezing is het hart van de kerk, maar het kan ook buiten de bijbelse proporties in de prediking worden gehanteerd. Over deze dingen blijft bezinning, ook in de kringen van de grote voorganger Kersten, dringend gewenst. Maar niet alleen daar, óók in het gehéél van de Gereformeerde Gezindte. Maar intussen blijft Kerstens oeuvre de moeite waard om er kennis van te nemen, ook al kent dit werk duidelijk eenzijdigheden. Ik voor mij heb er desondanks goede uren mee doorgebracht. 

Jac. Overeem: De schaapherder van Lunteren. Hertog, Utrecht, geb. 215 blz.

Den Dezelfde: Boven de starren, W. J. Reinders, Hierden, ƒ6,90.

Dezelfde: Jesse van 'Klein-Immenstein', W. J. Reinders, Hierden, ƒ 10,90. 

Het past mij niet over de literaire waarde van deze boeken te oordelen; daartoe weet ik mij onbevoegd. Het is mij meer te doen om het geven van een oordeel over de strekking van de in deze boeken gegeven verhalen. En daar kan ik alleen maar positief over oordelen. In het eerstgenoemde boek vindt men het levensverhaal van de door velen zo geliefde gereformeerde-gemeenten-predikant H. Roelofsen (1852-1930). In het boek Boven de starren, dat rond de laatste eeuwwisseling speelt, treffen we spannende momenten. Daar zullen de jongeren zeker van genieten. Het boek Jesse van 'Klein-Immenstein' roept 'echt de Veluwse sfeer op. Wie deze boeken aan zijn jongeren geeft, geeft ze goede lectuur. Zij bieden op hun wijze een stuk evangelieverkondiging aan de jeugd. Alle drie deze boeken zijn fraai uitgegeven. Voorzien óf van een foto (ds. Roelofsen) óf van afbeeldingen. Niet alleen de schrijver ook de beide uitgevers hebben eer van hun werk. 

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen