
Zorgzaam, niet bezorgd
White stelde dat de westerse theologie vanaf de Middeleeuwen de basis vormde voor de exploitatie van de aarde. We hoeven de visie van White niet te delen om te erkennen dat zijn artikel iets profetisch heeft. Hij schreef het al ruim voordat de Club van Rome (1971) stelde dat de menshei ...

Mijding van de tafel
In 1953 is door de hervormde kerk onderzoek gedaan naar de avondmaalsdeelname. Daaruit blijkt dat in vrijzinnige en orthodoxe gemeenten veel avondmaalsmijding is. In de classis Gouda gaat nog geen 10 procent van de belijdende leden aan het avondmaal. In Waddinxveen, Waarder en Bergamba ...

Er gebeurt werkelijk iets
De aanwezigheid van Christus in het avondmaal en de gemeenschap met Hem was misschien wel het belangrijkste punt van verschil in de tijd van de Reformatie. Niet alleen tussen protestanten en rooms-katholieken, maar ook tussen protestanten onderling. Het is best aangrijpend dat het sacr ...

Gemeenschap met Jezus
Laten we een recente avondmaalsdienst in gedachten nemen. Hoe hebben we daarin de aanwezigheid van Christus ervaren? Ervaringen kunnen heel verschillend zijn. Misschien denk je wel: het gaat toch helemaal niet om de ervaring, maar om de versterking van het geloof? Daar heb je gelijk in ...

Eigenwijze beesten
In 1 Petrus 5:2-3 houdt Petrus de oudsten aan wie hij schrijft drie tegenstellingen voor: 1) niet gedwongen, maar vrijwillig; 2) niet uit winstbejag, maar bereidwillig; 3) niet als mensen die heerschappij voeren over het erfdeel, maar als voorbeelden voor de kudde. Er staat ‘het erfdee ...

Geestelijke strijd
Petrus koppelt de twee werkwoorden ‘hoeden’ en ‘toezicht houden’ aan elkaar: Hoed de kudde van God die bij u is en houd daar toezicht op’ (1 Petr.5:2). In het Grieks klinkt dat eerste stuk als: ‘de kudde moet je kudderen’. De Statenvertaling heeft de deelwoorden (participia) laten staa ...

Leren schilderen
‘ Wat zijn de theologische scholen anders dan kweekvijvers van herders?’ Deze retorische vraag stelt Johannes Calvijn in zijn commentaar op 1 Timotheüs 3:1, waar Paulus schrijft: ‘als iemand verlangen heeft naar het ambt van opziener, begeert hij een voortreffelijk werk’. Die begeerte ...

Een krachtig signaal
Of volstaat voor een hbo-opgeleide pastor een niveau lager ook? De synode weet nog niet wat de juiste richting is. Om die te bepalen, komt er een extra vergadering in januari of februari.PThUIn een notitie over de verhouding tussen de synod ...

Op twee leerstoelen
De Gereformeerde Bond was betrokken bij mijn werk in het project Theologia Viatorum voor promovendi uit Oost-Europa (2006), als bijzonder universitair docent aan de Universiteit Utrecht (2008), als bijzonder hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen (2012) en als hoogleraar Systema ...

Emoties in de Psalmen
De reformator noemt het boek van de Psalmen een anatomie van de ziel. Er is geen enkele menselijke emotie die hier niet als in een spiegel wordt weergegeven. De Psalmen geven stem aan de geloofsbeleving, niet alleen in de eredienst, maar in het hele christenleven voor het aangezicht va ...