Naar het land van Luther en Bach
6. Wittenberg (2) Als het even kan moeten we in Wittenberg enkele dagen verblijven, het liefst ook een zondag, zodat we naar een van beide historische kerken, de Marien-stadskerk of de Slotkerk, ter kerke kunnen gaan. Het gaat in een lutherse eredienst wat ...
Naar het land van Luther en Bach
Mühlhausen
We kunnen van Eisenach vijftien kilometer naar het noorden gaan, naar Mühlhausen, de stad waarin tijdens de boerenoorlog van 1524/25 de radicale en revolutionaire Thomas Müntzer leefde, die met de Hervorming was meegegaan maar volkomen doorsloeg en Luther en d ...
Naar het land van Luther en Bach
Als we de levensloop van Luther zouden willen volgen zouden we van Mansfeld naar Magdeburg moeten gaan. Vader Hans stuurde hem hier, toen hij nog naar 13 jaar was, naar de voortgezette school. Een heel gebeuren voor een 13-jarig jongetje (Magdeburg ligt een goede 70 kilometer noordelijk van Mansf ...
Naar het land van Luther en Bach
Ruim tien kilometer noordwest van Eisleben ligt het rustige dorpje Mansfeld. We moeten beslist niet vergeten daarheen te gaan, want daar groeide Luther op en bracht er zijn kinderjaren, tot ongeveer 14 jaar, door. Daarna zal hij er ook vele malen geweest zijn, want zijn ouders bleven er wonen. ...
Naar het land van Luther en Bach
Vorig jaar, in de maanden juni en juli, schreef ik over Frankrijk, het land van Calvijn. Er is echter nog veel méér moois te zien, in ons land en daarbuiten. Waarom zouden we niet eens naar het land van Luther gaan? U hoeft er niet eens zo ver voor te reizen, want 'het land van Luther' ligt ongev ...
Kohlbrugge en de heiliging (3, slot)
Antinomianisme? Een even hardnekkig als tragisch misverstaan van Kohlbrugge's prediking is gelegen in het verwijt van antinomianisme of Wetsmiskenning. Uit de aard der zaak komt hij tot misprijzende uitspraken over de Wet, althans over een legalistisch (wettisch) m ...
Welsprekendheid
Oprechtheid (5) De welsprekendheid is het soepele voertuig om de inhoud van het Woord Gods aan mensen over te dragen. Dat brengt met zich mee, dat de hoogste eisen mogen worden gesteld aan de formele zijde van de Evangelieprediking. Wat behoort daartoe zoal? Wij no ...
De tucht in Kerk en Gemeente (8 slot)
Een vorig keer toonde ik aan, dat een tuchtmaatregel van een kerkeraad niet altijd in dank wordt afgenomen. Wanneer men het met zo'n maatregel niet eens is, gaat men soms heel snel over naar een andere kerk. Wij merken dit op bij samenwonenden die heel pastoraal door een kerkeraad worden gevraagd ...
Naar het land van Luther (4)
De Gnadauer Gemeenschap in de Evangelische Kerk der D.D.R.
Na een persoonlijk getint reisverslag ('Naar het land van Luther') wil ik ook nog enkele algemene informatie geven over de Gnadauer Gemeenschap in de Evangelische Kerk in de D.D.R. Het is daarbij interessant om p ...
Naar het land van Luther (3)
In Berlijn: gebed achter de muur
Maandagmorgen mocht ik met de 'prediker' van Wittenberg weer met de trein terug naar Berlijn, waar een vergadering was van de 'Prediger-Bruderschaft'. Onderweg bleek, dat men niet alleen thuis, maar ook in een treincoupé ineens een heel o ...